Zuivel

BCZ is bezorgd over dalende Belgische melkplas

De dalende melkplas zet druk op de rendabiliteit van zuivelverwerkers en op de zelfvoorzieningsgraad van België
De dalende melkplas zet druk op de rendabiliteit van zuivelverwerkers en op de zelfvoorzieningsgraad van België

De Belgische melkplas daalde vorig jaar met 34 miljoen liter naar 4,35 miljard liter. Dat blijkt uit cijfers van de Belgische Confederatie van de Zuivelindustrie (BCZ). De organisatie verwacht dat deze daling de komende jaren doorzet en wijst op meerdere uitdagingen voor de zuivelsector. 

De Belgische melkplas groeide in de afgelopen dertig jaar juist met 50 procent. Sinds 2013 nam de melkproductie – met uitzondering van 2021 – jaarlijks toe. 

Merendeel melkveehouders heeft geen opvolger

Hoewel melkveehouders de afgelopen jaren over het algemeen goed boerden, daalt het aantal melkveehouders al jaren met gemiddeld 3,5 procent per jaar. Afgelopen jaar was die daling met 4,1 procent sterker; 244 melkveehouders stopten met hun bedrijf. Daarnaast ziet BCZ dat meer dan de helft van de melkveebedrijven wordt geleid door een 55-plusser en 80 procent van de 50-plussers geen opvolger heeft. Oorzaken van het toenemende aantal stoppende melkveehouders en geringe aantal opvolgers zijn de grote administratieve druk, juridische onzekerheid door het huidige milieubeleid en moeilijke toegang tot landbouwgrond.

Druk op rendabiliteit zuivelverwerkers en concurrentiekracht

De dalende melkplas zet druk op de rendabiliteit van zuivelverwerkers. Zij investeerden in de voorgaande jaren juist om de toen nog stijgende melkplas te kunnen verwerken. Een teruglopende melkproductie zorgt voor druk op de rendabiliteit, wat de concurrentiepositie op internationale markten kan verslechteren en afzetmarkten in gevaar kan brengen. Ook blijven investeringen door zuivelverwerkers volgens BCZ nodig voor verduurzaming van de sector. 

 BCZ wijst daarnaast op een ander risico: de Belgische melkproductie was in 2020 al nauwelijks zelfvoorzienend, zoals blijkt uit een landbouwrapport. In tijden van geopolitieke onzekerheden is het volgens de organisatie cruciaal om niet afhankelijk te worden van buitenlandse aanvoer van basisvoedingsproducten.

Dringend nood aan een langetermijnbeleid

BCZ pleit voor maatregelen om het ondernemingsklimaat voor melkveehouders en zuivelverwerkers te verbeteren. ‘Melkveehouderij en zuivelindustrie zijn communicerende vaten en beide hebben dringend nood aan een coherent, rechtszeker en ambitieus langetermijnbeleid: een beleid met de nodige focus op competitiviteit, en dat milieu- en klimaatuitdagingen vanuit een holistische visie aanpakt. Alleen zo blijft de toekomst van de hele Belgische zuivelsector verzekerd’, roept BCZ op in een persbericht.