PBL: generieke korting voorlopig nodig voor stikstofdoelen

Een generieke korting van vijf tot tien procent op de productierechten van veehouders is voorlopig nodig om de stikstofdoelen van het kabinet te halen. De nu concreet uitgewerkte maatregelen zijn nog onvoldoende, concludeert het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) in een analyse. 

Het kabinet had het PBL gevraagd de stikstofplannen te analyseren.

Onzekerheid bij boeren

De dreigende korting zorgt volgens het PBL voor extra onzekerheid bij boeren. Bedrijven die investeren om aan de nieuwe regels te voldoen, zouden in de toekomst alsnog met een korting op hun productierechten kunnen worden geconfronteerd. 

Volgens het planbureau komen de voorgestelde emissiedoelen voor de landbouw met het pakket weliswaar binnen bereik. Maar de voorgestelde maatregelen vergen wel forse inspanningen van veehouders. De vraag is of alle bedrijven dat financieel kunnen opbrengen

‘Betekenisloze rekensom’

Agrarische belangorganisaties reageren kritisch op de PBL-doorrekening. Volgens LTO bevestigt de ‘betekenisloze rekensom’ van het PBL de noodzaak om het stikstofpakket fors te verbeteren. ‘Het spreken over generieke krimp is onnodig, werkt averechts en is voor LTO onbespreekbaar. Koplopers moeten beloond worden; niet afgeremd door spookbeelden over gedwongen krimp.’

Ook NAJK ziet in het PBL-rapport het bewijs dat cruciale onderdelen in de stikstofplannen anders moeten. De opstapeling van emissienormen, grondgebondenheid en zonering leggen een te zware opgave neer bij jonge boeren, meent de organisatie van jonge boeren. ‘Wij willen via de gebieden en een generieke aanpak bijdragen aan stikstofreductie en natuurherstel, maar niét met een stapeling van normen waarvan onvoldoende duidelijk is of een jonge boer daar überhaupt aan kan voldoen", aldus NAJK-bestuurder Merel Straathof. 

Agractie verwacht dat acties van boeren in hevigheid zullen toenemen als reactie op de analyse van het PBL.

Kabinet overtuigd van halen doelen

Het kabinet verwacht zelf dat het met de verdere uitwerking van het pakket een generieke korting uiteindelijk kan voorkomen. ‘Onderdelen van de aanpak zoals zonering en veldemissies zijn nog niet volledig uitgewerkt en zijn daarmee niet volledig meegewogen door het PBL. Met instrumentering van deze twee elementen zijn we ervan overtuigd dat we de doelen halen’, schrijft minister Van Essen aan de Tweede Kamer.