Effecten hittestress werken ook door op nageslacht
Hittestress heeft niet alleen gevolgen voor de melkproductie van koeien, maar tast ook hun gezondheid en vruchtbaarheid aan. Blootstelling aan hoge temperaturen verstoort het immuunsysteem, waardoor koeien gevoeliger worden voor ziekten zoals mastitis en baarmoederontstekingen. Ook neemt de kans op een succesvolle dracht af en zijn de gevolgen van hittestress zelfs zichtbaar bij het nageslacht.
Dat blijkt uit een overzichtsonderzoek van de Universiteit van Florida, waarin tientallen internationale onderzoeken over hittestress zijn samengebracht.
Verdubbeling van aantal baarmoederontstekingen
Uit het onderzoeksrapport blijkt dat het afweersysteem minder goed werkt tijdens hete dagen, waardoor koeien gevoeliger worden voor infecties. Zo ligt in de zomer het aantal koeien met klinische mastitis 10 tot 40 procent hoger dan in koelere maanden en verdubbelt het aantal baarmoederontstekingen bij koeien die tussen mei en september afkalven. Koeien die in de zomer afkalven hebben volgens de onderzoekers bovendien zeven keer meer kans op langdurige baarmoederontstekingen dan dieren die in het najaar afkalven. Ook hebben koeien in de zomer 11 procent meer kans op het krijgen van ketose..
Meer ontstekingseiwitten en afweercellen
Ook op celniveau zijn de effecten volgens de onderzoekers duidelijk zichtbaar. Bij hittestress werden tot 201 procent meer neutrofielen – belangrijke afweercellen – in het bloed aangetroffen. Dit wijst op een ontregelde immuunrespons. Tegelijkertijd neemt de werking van deze afweercellen af, waardoor ziekteverwekkers makkelijker kunnen toeslaan. De onderzoekers zagen bovendien hogere concentraties ontstekingseiwitten in het bloed van koeien die langdurig aan hitte waren blootgesteld.
Minder tocht en succesvolle bevruchtingen
Hittestress heeft ook effect op de vruchtbaarheid. Bij een THI van 80 resulteerde nog slechts 16 procent van de inseminaties in een dracht. Langdurige hittestress bij een THI boven de 73 verlaagde de kans op een succesvolle bevruchting met ingevroren sperma met 63 procent, terwijl kortdurende hittestress de slagingskans met vers sperma zelfs met 80 procent verminderde. Ook halveerde het tochtgedrag bijna tijdens warme periodes en lag het aantal verwerpers met 12,3 procent in warme periodes een stuk hoger dan de 2,1 procent tijdens koele periodes. Ook hebben koeien die in warme periodes kalven een 1,5 tot 2,8 dagen korter durende drachtduur dan koeien die in een koele periode kalven. Kortere drachten kunnen het risico op complicaties, zoals doodgeboorte en achtergebleven placenta vergroten, wat het risico op baarmoederontsteking vergroot.
Gemiddeld 22 procent lager geboortegewicht
De gevolgen van hittestress werken door naar het ongeboren kalf. Hittestress tijdens de dracht verlaagt de bloedtoevoer naar de baarmoeder met 51 procent en naar de navelstreng met 30 procent. Daardoor kan het geboortegewicht van kalveren afnemen met 22 procent. Ook produceren dochters van moeders die tijdens de dracht hittestress hebben gehad later gemiddeld 2,2 kilogram melk per dag minder. Bij kleindochters wordt nog een verlies van 1,3 kilogram per dag gemeten.
Halvering van melkproductie
Onderzoek in Duitsland en China liet zien dat melkkoeien die aan hittestress werden blootgesteld tot 53 procent minder melk produceerden. Ook daalde het eiwitgehalte in de melk met ongeveer 22 procent. De melkproductie nam gemiddeld met ongeveer 1 procent af voor iedere stijging van de THI boven de 72. Koeien die hittestress in de droogstand hadden, produceren in de daaropvolgende lactatie zo’n 6 kg melk per dag minder.
