Raad van State kritisch over wetsvoorstel grondgebonden melkveehouderij
De Raad van State heeft kritiek op het initiatiefwetsvoorstel van voormalig NSC-Kamerlid Harm Holman en ChristenUnie-Kamerlid Pieter Grinwis voor een grondgebonden melkveehouderij. Het hoogste adviesorgaan van de regering adviseert de Tweede Kamer om het voorstel niet verder te behandelen tenzij het op belangrijke punten wordt aangepast.
Het wetsvoorstel bevat drie onderdelen. Allereerst moet grondgebondenheid in de melkveehouderij wettelijk worden vastgelegd. Daarbij wordt een norm ingevoerd die bepaalt hoeveel grond een bedrijf nodig heeft bij een bepaald aantal grootvee-eenheden. Daarnaast willen de initiatiefnemers agrarische gronden opdelen in een agrarische hoofdstructuur en maatschappelijke landbouwgebieden. Voor beide gebieden zouden verschillende grondnormen gelden. Tot slot bevat het voorstel een beperking voor mesttransporten. Dierlijke mest zou alleen nog mogen worden vervoerd binnen een straal van 100 kilometer van het bedrijf of binnen aangewezen vervoersregio’s.
Onduidelijk hoe maatregelen gaan bijdragen
Volgens de Raad van State ontbreekt echter een duidelijke afbakening van de problemen die het wetsvoorstel moet oplossen. De toelichting bevat volgens het adviesorgaan een brede visie op de toekomst van de landbouw, maar maakt onvoldoende duidelijk hoe de voorgestelde maatregelen bijdragen aan concrete oplossingen voor de uitdagingen in de sector.
Vragen rond definitie grondgebonden
De Raad van State adviseert daarom om de reikwijdte van het voorstel te beperken tot het wettelijk vastleggen van grondgebondenheid. Ook daarbij ziet de Raad nog verschillende knelpunten. Zo zijn er vragen over de definitie van grondgebondenheid en de praktische uitwerking van de voorgestelde normen. Volgens het advies is het onzeker of deze aanpak daadwerkelijk leidt tot meer kringlooplandbouw. Ook zou het voorstel niet automatisch bijdragen aan de uitvoering van het zevende Nederlandse Actieprogramma Nitraatrichtlijn.
Kritiek op gebiedsgerichte aanpak
Kritiek is er eveneens op de voorgestelde gebiedsgerichte aanpak. De Raad wijst op de schaarste aan beschikbare landbouwgrond en op de vergoedingen die in maatschappelijke landbouwgebieden nodig zouden kunnen zijn. Uit het wetsvoorstel blijkt volgens de Raad onvoldoende hoe deze vergoedingen gefinancierd moeten worden.
Beperking van mesttransporten
Ook de voorgestelde beperking van mesttransporten roept vragen op. Holman en Grinwis zien deze maatregel als een belangrijke stap richting een gesloten mestkringloop. De Raad van State stelt echter dat uit de toelichting niet duidelijk blijkt welke bijdrage de voorgestelde vervoersbeperking daadwerkelijk levert aan dat doel.
Voorstel aanpassen
Met het kritische advies ligt er een flinke hobbel op de weg voor het initiatiefwetsvoorstel. Het is nu aan de initiatiefnemers om te bepalen of en hoe zij het voorstel aanpassen voordat de behandeling in de Tweede Kamer wordt voortgezet.
